70 jaar Verzelfstandiging Baptisten Gemeente Sittard/Heerlen, gevestigd te Sittard :
Inleiding
De oorsprong van de zelfstandige Baptisten gemeente in Sittard ligt bij de huisbijeenkomsten van verzamelde Baptisten in Sittard en regio Heerlen (Schaesberg). Baptisten gezinnen uit het noorden trokken naar Limburg, want daar was o.a. veel – en goed betaald – werk in de mijnen. Men zocht elkaar op om samen het geloof in onze Hemelse Vader en zijn zoon Jezus Christus te vieren.
Men ging als evangelieposten fungeren, onder de vlag van de moedergemeente te Treebeek (later: Brunssum-Treebeek). Er werd een evangelisatiepredikant aangesteld in de persoon van wijlen Ds. H. de Boer. In Heerlen bleef men uiteindelijk op de zondag in gehuurde schoolgebouwen bijeenkomen, maar is Sittard kwamen er al snel bouwplannen voor een eigen kerkje, met pastorie, aan de Hemelsley. Een kerkje waar zo’n 80 tot max. 100 personen het geloof konden vieren. Dat wordt in November 1959 feestelijk geopend. Ds. H. de Boer ontvangt een beroep van de gemeente te Delfzijl en verlaat Limburg in September 1960. Een jaar later wordt een opvolger in de dienst bevestigd voor het “missiewerk” in Sittard en Heerlen, in de persoon van Ds. J. Tromp.
Als de voorganger van moedergemeente te Treebeek, Ds. D. Boschma, Maart 1963 wordt beroepen en vertrekt, komt al het regionale werk in Treebeek, Sittard en Heerlen op de schouders te liggen van Ds. Tromp. Te veel voor één dominee. In Oktober 1966 wordt de evangelisatiepost te Heerlen opgeheven, maar blijft het werk in de moederkerk te Treebeek en de evangelisatiepost te Sittard doorgaan.
Inmiddels zijn de mijnsluitingen aangekondigd. De gemeentes krijgen een terugval in (verhuizende) leden en financiën. Keuzes moeten gemaakt worden en uiteindelijk wordt besloten dat er in Sittard een zelfstandige Baptisten gemeente Sittard/Heerlen wordt opgericht. Met 59 leden wordt de verzelfstandiging op 3 april 1971 beklonken. Ds. J. Tromp blijft voorganger voor het werk in Sittard.
Ds. J. Tromp wordt echter beroepen vanuit de gemeente te Emmercompascuum en verlaat Limburg December 1972. De Baptisten gemeente te Sittard raakt vacant. Dit terwijl het lokale verenigingswerk op was gebloeid met een zangkoor, vrouwenvereniging (Zusterhulp), meisjesclub, jeugdgroepen en zondagsschool. Daarnaast ook de groei van de bijbel met bijbelstudie in combinatie met bidstond. Voor al dit verenigingswerk werd – door veel eigen arbeid – een uitbouw gerealiseerd, met een te splitsen zaalruimte, nieuwe keuken en toiletgroep. In Januari 1978 werd dat geopend.
Jaren 70 en 80
In de gemeentelijke arbeid werd in jaren ’70 en begin ’81 werd voorzien door eigen broeders (en zusters) en door “tijdelijke” krachten, zoals Baptisten Unie-consulent (teruggekeerde zendeling) Ds. J. ter Braak, emeritus voorganger (consulent) Ds. H. Sikkema sr., emeritus voorganger Ds. H. Hornstra en als lerend ouderling br. K. Brongers.
In September 1981 kwam er een student aan de Unie beschikbaar voor het lokale werk in Sittard en bereid om vanuit Eindhoven onze gemeente te dienen. Als – toen nog – stagiair werd br. P. Prijt bevestigd in de dienst, om “nooit meer” weg te gaan. Sittard had weer en eigen parttime voorganger! Ondanks enig vertrek en/of verloop van leden na de mijnsluiting bleef het ledenaantal redelijk stabiel. Op dat moment zo’n 56 (statutaire) leden.
Br. Prijt voltooide zijn (theologische en Baptisten) opleiding en werd in Januari bevestigd als dominee voor de gemeente. Het evangelisatiewerk werd in die jaren opgepakt. Naast dat men op de jaarlijkse St. Joep-markt stond, werden er Sing-Ins georganiseerd in omliggende kerken/gemeentes (Geleen, Heerlerheide). Concerten werden georganiseerd, zoals met de Continental Singers, gezamenlijke koren en lokale gospelgroepen van Eindhoven, Treebeek en Sittard. Zingend geloven past de Baptisten perfect! Ook het groeien in geloof middels bijbelstudie kreeg een impuls met de Gemeente-Bijbel-School.
2000 tot het heden
We maken een sprong naar 2005: het ledenaantal liep soms op tot ruim boven de 70 en daalde soms richting de 60. Het lokale werk had zijn ups en down, maar we bleven een geloofsgemeenschap van verbondenheid. In 2005 deed zich plots de kans voor om binnen het bouwtraject “Molenbeek” (Baandert-Noord, daar waar o.a. het oude Fortuna-stadion lag), globaal gelegen tussen de Sportcentrumlaan, Oude Weg en Hemelsley, een ruil te doen met de Gemeente Sittard. Als gemeente konden we de naastgelegen gymzaal overnemen (ruilen tegen de kerkruimte) en voor de pastorie – die niet meer in eigen gebruik was, maar verhuurd – zou een financiële compensatie tegenover staan. Die kans werd aangegrepen en meerdere handige broeders (met ook hulp van enkele zusters die de handen uit ede mouwen staken) “toverden” zij de voormalige gymzaal om tot de huidige ontmoetingsruimte. In de kerkzaal konden tot wel 250 personen plaatsnemen, zoals bij de eerste keer (keren) Limburg Zingt, een concert 1,5 week vóór kerst. Nu in eigen ruimte. Later gevolgd door een Tv-opname voor Zendtijd voor Kerken. September 2006 werd de verbouwde gymzaal officieel geopend als nieuw gemeentecentrum. Na een “prijsvraag” aan de leden, kreeg het gebouw de naam ‘DE Ontmoeting’. Deze ontmoetingsmomenten kreeg naast het eigen (interne) verenigingswerk o.a. vorm middels het (creatieve) inloopwerk, dat door enkele zusters van de gemeente werd georganiseerd. Limburg Zingt werd ook een jaarlijks groots opgezet evenement, met vele bekende muzikale artiesten, gospelzangers en gospelgroepen. Ook het regionale koor New Generation werd een regelmatige en graag geziene performer, meermaals per jaar.
Ds. Prijt deed een stapje terug ten aanzien van de plaatselijke arbeid. Februari 2007 werd er een gemeente-opbouwwerker aangesteld in de persoon van Ds. J. Oversluizen. Het ledenaantal bleef in de tussentijd schommelen rond de 70. Hoe treden we meer naar buiten? Oude evangelisatie-methoden werkten minder of niet meer in de huidige maatschappij. We wilden meer “buurtkerk” worden, meer een “missiecentrum” voor de wijken Baandert en Stadbroek. De katholieke kerk aan de overkant (waar nu de Plus en Lidl zich bevinden), werd gesloopt. Wij zouden in de geestelijke behoeften kunnen voorzien. Een opvolger dacht gevonden in Ds. M. Pfähler, die tijdens zijn studie al bij de Unie – nog beperkt- fungeerde als pastoraal werker. Nadat hij zijn studie had afgerond en Maart 2010 werd aangesteld als parttimer, bleek die aanstelling van korte duur daar hij September 2010 een fulltime baan krijgen als ziekenhuispredikant in Den Haag.
Januari 2011 werd br. H. Talane aangesteld als lerend onderling. Het bijbelstudiewerk kreeg daarmee een nieuwe impuls, ook al waren er eerdere bijbelstudieprojecten als de Alpha-cursus, geleid door ouderling br. M. van Doorn. Br. H. Talane ging de studie als voorganger doen bij de Unie en werd Oktober 2015 als stagiair voorganger aangesteld en nadat br. Talane deze studie bij de Unie succesvol had afgerond, werd hij Februari 2017 aangesteld als parttime dominee/voorganger van onze gemeente.
“Buurtkerk” kreeg ook een interne wending tot “Geloofsgemeenschap”. De gemeente te Sittard, bleef een Baptisten DNA houden, maar de lokale gemeente was inmiddels ook een verzameling van geloofsbroeders- en zusters uit andere kerkelijke gezindten: gereformeerd, hervormd, evangelisch, katholiek. Betrokken christelijke geloofsbroeders- en zusters die ook nadrukkelijk betrokken waren bij het plaatselijke werk. Als “belijdende leden” kon men een nadrukkelijke plaats krijgen binnen de organisatie van de Baptisten gemeente te Sittard, door ook welkom te zijn bij gemeente-vergaderingen. Het etiket “christen” is immers niet expliciet toebedeeld aan Baptisten. Iedereen die probeert in de voetsporen van Jezus te leven en te doen, mag zich immers een kind van de Heer weten. Allemaal met dezelfde Vader.
Het missionaire “buurtkerk” zijn, kreeg vanaf September 2019 een mooie invulling door de Inloopmiddagen op de dinsdag, waarbij onder professionele leiding van St. Philadelphia Zorg Limburg en haar cliënten (in het kader van dagbesteding) in samenwerking met de vrijwilligers van de geloofsgemeenschap, voor een 40- tot ruim 50-tal bezoekers uit de wijk plaats is voor ontmoeting en om samen te eten. Daarbij is er ook pastorale aandacht voor deze groep bezoekers. Helaas werd deze activiteit tijdelijk onderbroken door Covid-19, maar inmiddels loopt deze activiteit weer ten volle. De maatschappelijke betrokkenheid in de regio wordt ook ingevuld met deelname aan het (zorg)wijkteam “Het informele knooppunt” en de “wijksafari”, in samenwerking met de Huisartsenpraktijk De Baandert. Ook wordt het werk van de Voedselbank ondersteund, materieel en financieel.
Dominee Talane kreeg een duobaan bij en met de Baptisten gemeente te Brunssum-Treebeek en per Januari 2023 stopte hij met zijn arbeid te Sittard, na het aannemen van een nieuwe functie bij het Credo-huis te Geleen. Sindsdien is de gemeente te Sittard weer vacant. Gelukkig kan voor de zondagsdienst een beroep gedaan worden op een aantal gastsprekers, regionaal en uit den lande, waarbij meerderen regelmatig ons voorgaan in het woord: (emeritus) voorgangers Ds. P. Prijt, Ds. C. Eijer, Ds. R. Lammers en de broeders G. Dijkhuizen en P. Kooman (Brunssum-Treebeek). De bijbelstudie op de woensdagavond worden momenteel geleid door Ds. R. Lammers en (emeritus) voorganger Ds. R. Vervoorn. Zonder daarbij iemand intern tekort te willen doen, mag hierbij de naam van br. A. Poutsma niet ontbreken, die de gemeente al ruim 40 jaar bestuurlijk dient als eerst raadslid, daarna secretaris en sinds September 2007 als voorzitter van de raad.
Op 1 januari 2024 bestond de geloofsgemeenschap uit 60 statutaire leden (middels volwassen doop/onderdompeling) en 4 belijdende leden. Nog steeds meer leden dan bij de verzelfstandiging in 1971. Dat we in de huidige maatschappij, met secularisatie (ontkerkelijking), er als plaatselijke kerk/christelijke geloofsgemeenschap mogen zijn is een zegen en mag tevens een bemoediging zijn dat Gods werk doorgaat.
